Frå flatt hav til verdas tak!

28. nov, 2019

Signingsferd- Nye Øygarden Kommune

Ei signingsferd er ei reise der ein hyller noko bestemt. Laila Reigstad (Misje) og Cato Risløw (Rong) skal padle i kajakk gjennom alle tre kommunane Fjell, Sund og Øygarden, ei ekstremt væravhengig reise på rundt 150 kilometer der vi omfavner den nye Øygarden kommune. Alle dei tre ordførarane vil padle med på eit havstrekk i sin kommune.  

Ei avstand lengre enn Danmark-Norge over Skagerak!

 Turen er lang og værutsatt. Til samanligning er ei kryssing over Skagerak frå Grimstad til Hirtshals 110 km. Å padle rundt nye Øygarden kommune er altså nesten 40 km lenger!  Padlinga tar oss gjennom den opprinnelege ferdselsåra, langs storhavet, gjennom straumfulle sund og forbi naust i smale passasjar. Denne signingsferda i nyekommunen vil hylle naturen, kulturen og innbyggarane. Tre kommunar blir til ein, men folket, lynnet, humoren, råskapen og rausheten er og blir den same.

Ekstremt væravhengig!

Padlinga vert lang, rundt 50 kilometer dagsetappar, tre dagar i strekk. Det vil utgjera rundt 10 timar padling kvar av dagane 26-27. og 28. desember, og i tillegg til vind, dønningar og straum så er dagslyset ei utfordring då sola er oppe knapt 6 timar per dag i romjula. Sjansen for å måtte avbryte eller at ein ikkje får starta opp i det heile er stor, men det er slikt som me strilar er vant til å forhalde oss til. Me veit at naturen her ute styrer, her er me berre gjestar på besøk og må bøye oss etter moder natur.

Vil du være med eit stykke på ferda?

Vi startar, og avsluttar, på steinfyllinga i Straumsundet mellom Straume og Bildøy, altså der gangtunellen frå Sartor ender. Lokaliteten er vald utifrå at kommuneadministrasjonen skal leggast til Straume. Øygarden-ordføraren dukker opp ved nyekaien nedanfor Øygarden rådhus, Fjell-ordføraren kjem til eit aktivt padlenaust på Misje sammen med ein gjeng havpadlarar, og Sund-ordføraren møter oss ved historiske Glesvær. Alle ordførarane stiller i enkeltkajakk og vi prøver å lure dei med til kajakkablegøyer ingen ordførar nokonsinne har tenkt på eller prøvd! Og vi håpar på at dei også vil bera ordførarkjedet utanpå tørrdraktene! Om du har lyst å vere med oss eit stykke på ruta, så er du velkommen til å padle med oss frå Misje til Algerøy den 27. Desember. Det hadde vore kjekt å få følgje av kajakkfolk frå alle kommunar.

Inn i ei ny tid!

Like før vi er ferdige plukkar vi med oss den aller første ordføraren i nye Øygarden kommune, Tom Georg Indrevik. Han vil ta over åra og padle oss trygt inn i framtida i nye, flotte Øygarden kommune. Me gler oss, bli gjerne med eit stykke på ferdaJ

Helsing Laila og Cato

10. nov, 2019

Anja Blancha

For snart to år siden sto eg på høgaste toppen i Antarktis. Eg klatra med Jenta på bildet. Me klatra kjapt, ho var sterk og uredd. Dette var hennes siste fjell av dei sju høgaste fjella på dei sju kontinenta, det var mitt sjette. Ho var berre 27 år og den yngste jenta frå Tyskland som hadde greid denne bragda!

Verdsrekord på gang!

Anja har ikkje kvilt på laurbæra, ho skal no ut på ei utruleg reise. 1400 km på ski! Til Sydpolen. Aleine. Utan påfylling av mat og utstyr undervegs. Ei vanvitig utfordring og bragd fordi reisa hennar er meir enn eit rekordforsøk eller eit adrenalinkick. Det er eit varsel til alle jenter som trur at det krev store musklar å klatre i fjell, at ein må vere ein mann for å vere det første mennesket som oppnår noko. Kjem ho fram vil ho vere den første kvinna som går frå kysten av Antarktis til Sydpolen aleine utan etterfylling og støtte.  

Not bad for a girl!

Etter å ha erobra alle dei høgaste fjell på kvart kontinent, og i tillegg klatra K2 utan oksygenflaske fekk ho responsen «ikkje verst for ei jente». Disse prestasjonane er like tunge for ein mann, ho gjennomførte dei og kjem til å gjennomføre den utfordringa ho har framfor seg på sin eigen unike måte. Ho har lagt bak seg fordommar og kjønnsroller andre vil setje for ho. Ho meiner sjølv at ho ikkje har nokon spesielle ferdigheiter som gjer ho annleis enn andre. Har du ein draum og har høve til å følgje den, så gjer det. Ikkje la fordommar hindre deg.

Farsdagen i dag- å vere far til tre jenter.

Gratulerer til alle fedre! Spesielt til dei som har døtrer! Eg har sjølv tre. Dei er ikkje guttejenter eller tomboys. Det kunne heller aldri falle meg inn å kalle dei det. Dei er tøffe jenter. Kvar på sin måte. På mange områder er dei tøffare enn gutar -og jenter på eigen alder. På andre områder er dei ikkje det. No er dei komen i ein alder der eg ser at fordommar og kjønnsroller spelar inn på kven dei kjem til å bli på ein heilt anna måte enn det det gjorde då dei var born. Det synes eg er synd.

I Noreg er det faktisk slik at mange jenter blir behandla stereotypisk av gutane på skulen. I Noreg vel jenter stereotypisk utdanning, det er faktisk sama val som pregar jentene no, som på 70 og 80 talet. Me ligg langt bak dei landa i verda me likar å samanlikna oss med.

Ikkje rart kanskje at utrykket «ikkje verst-for ei jente» fortsatt blir brukt i dag. Når ei jente gjer noko eksepsjonelt, er ho annleis, ho tenkjer og oppfører seg ikkje slik som ei jente skal, eller er forventa å skulle oppføre seg. Når ein mann gjer noko eksepsjonelt, slår aldri tanken oss å utrykke at han er anleis.

I denne tidsalderen der me er så heldige å få ta del i den teknologiske utviklinga, spør eg meg likevel; kva gjer instagram, snap, facebook og andre sosiale plattformer der me utvekslar meiningar og ytringar med oss? Kroppspress, press på å vere det beste bilete av seg sjølv til kvar tid, drikkepress og sexpress går hand i hand med dårleg oppdraging og sjølvbilete. Ein trykkjer ned andre for å hevde seg sjølv, eller for at andre ikkje skal sjå usikkerheten ein sjølv ber på.

Det synes eg ikkje mine og dine jenter fortener. Ikkje gutane heller for den saks skuld. Eg vil avslutta denne blogginnlegget med Anja sine ord: «Hei jente. Du kan også som meg, leggje igjen fordommar og kjønnsroller bak din rygg, føl draumen din om du vil og kan.»

Du er meir en god nok!

God søndag, og farsdag frå meg.

11. aug, 2019

 Takk til mine sponsorer som støtter meg i draumenomsevensummit.com prosjektet. Øygarden Elektriske, Malerfirma Monsen, Black Diamond, Nordlyssport, Peakfitness og Øygarden kommune. Instagram: fredagscato

 Fleire ruter!

Du kan gå fleire ruter, sjølv gjekk me for den offisielle Noreg på tvers ruta, langs 63 grader nord. Ein av årsakene til det var at me hadde lyst å få med oss fjellmassivet Sylan på svenskegrensa, eit vakkert syn som dukker opp ein heil dag før du når fjellet. Du kan yte utsikta heile dagen i det du nærmer deg. Me gjekk frå fjorden i Stjørdal til svenskegrensa i Tydal. Det er «oppoverbakke» heile vegen. Har du hastverk, anbefaler eg å starte i Tydal og ende opp i Stjørdal, det er ein lettare tur.

Ta med fiskestang!

Vanligvis regner ein 7 dager på turen, me brukte fem, og hadde likevel god tid til å ta ein avstikkar frå hovudruta. Fiske vart det og tid. I vatnet før Ramsjøhytta var det både aure og røye.

Be bold go cold!

Turen er 120 km lang, og blir regna som ein krevande tur. Me syntes ikkje den var det, det er godt merka ruter, og ikkje så lange etapper mellom rutene, sjølv vlagte med ved to høve å gå to dagsetapper i eit. Likevel ser eg at turen kan vera krevande om du ber for tungt, eller får dårleg værforhald. Sjølv hadde me ned mot 5 grader to av dagane, men gjekk likevel berre med eit tynt lag med ull, og lette gore-tex jakker. Me gjekk etter prinsippet be bold og cold, og lot kulden styre tempoet vårt. Vart me litt kalde, så gjekk me litt fortare så temperaturen vart behageleg. Det gav oss og ein fordel i oppoverbakker som det var mange av. Me kunne sette ned tempoet og var varme utan å bli svett.

Familietur?

Eg vil sei absolutt ja! Ta gjerne med deg seksåringen på turen, men regn då inn 9 dager istadenfor 7, ta med eit lett shelter eller ein tarp og gå for mange pauser undervegs. Unger er ikkje så gode til å regulere kroppstemperatur, så ver forebudd på grader ned mot null sjølv om det er sommar.

Gode tips!

Meld deg inn i DNT, og skaff deg gjerne expedition-pass. Dette finn du på norgepatvers.no Passet gjer deg verdikort for kost og losji på turisthyttene, i tillegg er det ein fin kuriositet å bli registrert på den offisielle Noreg på tvers lista, og det er jo litt kjektJ Expeditionpasset får ein i type 1 og type 2. Me gjekk for type 1 som er det dyreste. Det kosta 3525 kroner for DNT medlemmer(1500 kroner spart). Me planla å gå med maks 10 kilo på ryggen, og med dette kortet får ein overnatting på alle hyttene, noko som gjer at du berre treng lakenpose i sekken (det er ikkje lov å bruke sovepose på DNT hyttene pga at ein ikkje vil ha spredning av veggdyr frå folk som reiser rundt heile landet på soveposeferie). Det er dyne og pute på alle hyttene, derfor er lakenpose smart å ta med. Passet gjer deg og losji på tre av hyttene, noko som gjer at me kunne pakke 4 realturmat og 7 poser med mellommåltid (ziplockpose med havregryn, rosiner, sukker kanel og smør) kvar. Lett og praktisk, varm opp vatn og vips er du ferdig. To liter vatn på kvar etappe var nok til drikke, kaffi og mat.

p.s. forarbeid er viktig! Gå inn på norgepatvers.no og les alt om medlemsbevis, dnt standardnøkkel og åpningstider. Turistforeningen i Stjørdal, der du starter frå er stengt laurdag og søndag, så start turen i vekedagene. Fredag stenger dei kl 1200!

Viktig! Det ingen fortalte oss at det berre gjekk ein buss om dagen frå Stuggudalen og attende til Stjørdal. Den går kl 0710. Heldigvis fekk me den informasjonen frå hyggelige ansatte på Nedalshytta (siste hytta før svenskegrensa.) Me bestillte derfor taxi til kl 0615, den henta oss på hytta og kjørte oss dei 20 min det tok til busstoppet.

Gå inn på Instagram, søk på profilen min: fredagscato Der finn du bilder og forklaring på alle dagsetappene, kva terreng ein går i, namn på alle hyttene og kva som møter deg.

Kart og kompass eller ikkje?

Laster du ned UT.no appen så ligger heile ruta der, og du kan følgje den på gps. Me brukte ikkje kart eller kompasset på heile turen, rett og slett fordi ruta var så godt merka, og fordi det var så enkelt å bruke appen. Den gav oss heile tida informasjon om terreng, tida me hadde brukt, kor me befant oss og korlangt det var igjen på kvar etappe. På den eine etappen kom det inn tåke, og hadde den vorte tjukkare kunne nok kart og kompass blitt  tatt i bruk, men det klarna fort opp og vart ikkje naudsynt. Anbefaler eg å gå utan kart og kompass i sekken. Eit klart nei, sjølv om du fort kan ende opp med å ikkje få brukt det.

Mi pakkeliste:

75 liter sekk (Reklame:sjølv bruker eg Black Diamond Mission 75 liter sekk) * Vanntette fjellsko og joggesko (du får bruk for begge). Caps,buff og lue (lua vart ikkje brukt) * Tynne hansker (vart ikkje brukt) *Kaffiposer med to kaffikopper i kvar pose. 7 ziplock poser med havreblanding, 5 barrer til ekstra tunge etapper. 4 real turmat.* Myggnetting til hovudet. * Ein parkas som dekker kropp og sekk (så slepp du ekstra trekk til sekken)* Turbukse og shorts. * To ulltruser.* to ulltrøyer*1 ullongs 1 tynn dunvest. *1 fleecejakke/genser* 2 ullsokker, 3 bomullsokker*2 drikkeflasker på 1 liter kvar. * førstehjelpsskrin og myggmiddel. *Kopp, fat og bestikk.* Gassbrenner.* Fiskeutstyr. * Mobil/kamera.*Toalettsaker, solkrem.

God søndag og god turJ

-Cato

26. mai, 2019

Kald og våt opning!

Til tross for fine dagar i mai, vart det ein kald og våt opningsseremoni på parkeringsplassen der stien ut til hytta på Skogsøy starta. Til tross for det, var det god stemning blant dei oppmøte. Leiar for kulturavdelinga i Øygarden innleia med å rose dei frivillige som har vore med og gjort eit stort stykke arbeid saman med Bergen og Omland friluftsråd, Øygarden frivilligsentral og ikkje minst vart det sendt ein takk til grunneigar som har lagt til retta for at hytta kunne få stå nett her ute.

Ein unik stad!

Øygarden er ein ynda stad for fugletittarar frå inn og utland, og Ornitolog Lars Ågren fortalde om det unike fuglelivet på Skogsøy, Ordførar Børge Haugetun gav oss ei historisk reise, der han kunne fortelja om kor uttrykket «slepp meg fram, eg er frå Herdlevær!» kjem frå. Eit utrykk eg har hørt og humra av mang ein gong, men no altså har vore så heldig å fått bakgrunn historia for.

Kva skal barne heite?

Før Sotra og Øygarden turlag guida trygt og samla ut til hytta, der dei frivillige i Brubyggjaren fekk montere namneskiltet og erklære hytta som open, vart hytta sitt namn lansert.

Hildringsbu!

Det kom inn over seksti forslag, og sjølv hadde eg mange favorittar. Mitt forslag sendte eg inn på bakgrunn av minner frå sommarkveldar då me var ut i båtar og trekte teiner, eller fiska teinemat. Det var ein fin hobby å ha for å tene lommepengar og ikkje minst pengar til bensin. Bysludden kjøpte krabben på sine helgeturar til havgapet, og me strilaguta håva inn «store» pengar. Hildring er vanleg i fint vær om sommaren i Øygarden. Det er eit optisk fenomen som gjer at båtar, holmar og skjer i det fjerne ser ut til å vere høgare oppe enn dei er i røynda. Båtar som vanlegvis er skjult under horisonten blir synlege fordi lysstrålane bøyer seg. Av og til når det er ekstra sterk hildring kan små dønningar langt ute sjå ut som høg sjø, og små skjer sjå ut som store slott. Mange vil nok kjenna igjen beskrivinga som fata morgana, eit bilete av ein gjenstand i horisonten som ser ut til å sveve over bakken.

I Hildringstimen er det godt å seile!

Med Erik Bye og visa hildringstimen i tankane, sendte eg inn forslaget. Erik Bye skrive om visa at hildringstimen for ham også er eit slags «indre landskap» der ein er i harmoni med seg sjølv og sine omgjevnader.

Eg har derfor lyst å omskrive visa litt i dette høve, og lanserer herved verselinja -I hildringstimen er det godt å speide- Øygarden, dette flotte lokalsamfunnet, med vakker og barsk natur, vilt og ekte, har fått endå eit inspirerande turmål. Ein plass for fugletitting, rasteplass på tur, kvileplass med utsikt og som Erik bye sjølv skreiv. Ein plass der ein kan vere i harmoni med seg sjølv og sine omgjevnader. Velkommen til Hildringsbu og god tur!

Foto. Tindra Risløw:Bilete av glad vinnar og Leiar for frivilligsentralen Henrik Angermund som delte ut vinnerpremien. Ein flott kikkert, på vegne av Kulturkontoret i Øygarden.

18. mai, 2019

10. til 13. mai var one for the books! Eg var invitert til Haukeliseter og Haukeli fjellfestival av Black Diamond for å halde foredrag. Eg reiste opp rett etter eksamen fredag, og var passe sliten då eg parkerte utanfor Haukeliseter. Rammene rundt arrangementet var perfekt. På veg opp kom det nysnø, og dagen etter skulle det bli strålande sol!

Nybyrjar i hardt vær!

Til tross for mange år på langrenn og snowboard, er eg relativ ny på randonee. Eg gav beskjed om det, og at eg gjerne ville delta på ein tur tilpassa mi begrensa erfaring. I tillegg til at eg kom så seint at eg gjekk glipp av infomøte om turane, fekk eg beskjed frå dagleg leiar på Haukeliseter at han hadde ein ledig tur til meg, det var berre til å møte om morgonen. Det var ei lita gruppe og god plass i bilen. Der burde alarmklokkene mine ha byrja å ringe..

Kva? Skred? Tracker?

Eg holdt på å ta på meg ski og utstyr, gruppa på åtte inkludert to guider var komen seg ut av bilen. Guiden gjekk rundt og logga inn tracker på alle i gruppa, sjølvsagt hadde eg verken spade søkestang eller tracker. Eg var heilt uforberedt, og passe flau. Turen eg var satt opp på var litt over seks timer lang, me skulle gå i skredutsatt terreng, ta snøprofiler, klatre med ski på sekken og kjøre fleire bratte renner! Det gjekk opp for meg at dette ikkje kom til å bli ein dans på roser.

Black Diamond mirackle worker: Tor!

Tor som jobber for Nordlyssport og BD, hadde skjønt tegninga tidleg, og trylla fram alt eg trengte frå bilen sin. På 10 sekund var eg rigga klar for den lengste og mest ekstreme turen på Haukeli fjellfestival si turliste. Eg såg lengselsfullt bor på gruppa ved siden av meg. Rundt 20 smilande tur folk, utan randonee ski, men med fjellski, langrennski og store smil i ansiktet. Eg tenkte stille med meg sjølv, at kanskje ingen ville merke om eg sneik meg inn i ei anna gruppe…men den gang ei!

Bratt, bratt, bratt!

Etter mange fine timar oppover og innover, var det av med skia, me måtte klatre eit stykke for å kome oss videre opp. Toppen vart nådd i forrykande tempo, og eg som hadde trent styrke i heile vinter og lagt kondisjons og langdistansetreninga på hylla nokre månader, kjende det svei i låra. Nedturane hadde ikkje kjend særleg bratt ut med snowboard under meg, men på randonne var det ei heftig utfordring. Eg tenkte at det fekk bere eller briste. Med eit fall og melkesyre oppover ørene kom eg ned som sitemann, med smilet klistra frå øre til øre. Herleg! Ny topp, ny oppovermelkesyre, nye tryninger og ny renne. Attende på Haukeliseter konfronterte eg daglig leder med turen han hadde hivd meg med på. «Eg visste du var god nok for det, og målet var at du skulle få erfaring og lære noko! Har du gjort det i dag?» Eg måtte nikke, og smile..Makan til læringskurve har eg skjeldan hatt, og neste år…Då stiller eg med betre skills, tracker, spade,søkestang og store forventninger!

Nedturer, oppturer og nedturer!

Om kvelden holdt eg foredrag om jakta på seven summits, og kvifor neturane er så viktig. I forskjell frå her på Haukeli, då oppturane var noko ein måtte gjennom for å nyta nedturane, er det motsett i det verkelege livet. Eg viste bilete frå alle fjella eg har klatra på dei ulike kontinenta, og fortalte om oppturar og nedturar. Nedturar som er verdens beste læringsstrategi om ein brukar dei rett. Nedturar kan gjere oss robuste og motstandsdyktige, og førebu oss på fysiske og psykiske utfordringar i nye situasjonar seinare i livet.

Noregs meste intime og gjevande Fjellsportfestival?

Stemninga, naturen, folka, galskapen, arrangørane, kunnskapsrike spreke guidar, turane, showet,sponsorane, intimiteten, musikken og foredraga. Dette er utan tvil ein festival som har fått til alt etter berre to år. Eg gleder meg allereie til neste år, og du er invitert til å vere med!